WikiFox

Dolar Kiribati



Dolar Kiribati (oficjalna nazwa – Kiribati dollar, międzynarodowy skrót – KBD) – oficjalna waluta Kiribati, która na równi funkcjonuje razem z pieniędzmi australijskimi. Nie jest to jednak samodzielna waluta, gdyż jest sztywno związana z dolarem australijskim w stosunku 1:1.

Dolar Kiribati
Kod ISO 4217 KBD
Państwo KiribatiKiribati
Poziom inflacji 0.2% w 2007[1]
Podział 100 centów = 1 dolar
Symbol $ – dolar ($T, TV$)
¢ – cent
Monety 1, 2 ($)
5, 10, 20, 50 (¢)
Banknoty brak (w obiegu są banknoty australijskie)
Bank centralny Reserve Bank of Australia
Mennica Royal Australian Mint

Spis treści


Historia

Zanim Kiribati uzyskało niepodległość w 1979 r. na wyspach (wtedy nazywanych jeszcze Wyspami Gilberta) w obiegu były dolary australijskie. Wcześniej, bo od lat 40. do 1966 r. były to australijskie funty szterlingi.

Podczas II wojny światowej, kiedy wyspy znalazły się pod japońską okupacją, rząd japoński wprowadził uniwersalny środek płatniczy w postaci funta oceańskiego. Po jej zakończeniu jako oficjalną walutę przywrócono funta australijskiego.

Kiedy w 1979 r. Kiribati uzyskało niepodległość pojawiły się apele o stworzenie systemu monetarnego dla uprawomocnienia nowego statusu politycznego. Chociaż w oficjalnym użyciu wciąż pozostawały banknoty australijskie, to podjęto decyzję o wydaniu własnych monet.


Monety

Swoje pierwsze monety o nominałach 1, 2, 5, 10, 20, 50 centów oraz 1 dolara, Kiribati wprowadziło w 1979 r. Ich wartość sztywno związano z dolarem australijskim w stosunku 1:1. Przy okazji wybito też 20 000 monet przeznaczonych na rynek kolekcjonerski.

Poza pięćdziesięciocentówką i jednodolarówką, wszystkie pozostałe monety mają tę samą wielkość, wagę i skład co monety australijskie. Jedno- i dwucentówki wykonane są z brązu a 5, 10, 20, 50 centów oraz 1 dolar z miedzioniklu. Pięćdziesięciocentówka różni się od dwunastokątnej australijskiej monety, tym że ma zaokrąglone krawędzie, z kolei jednodolarówka Kiribati jest mniejsza od australijskiej i waży około czterech gramów mniej.

W 1989 r. z okazji dziesiątej rocznicy niepodległości wysp wprowadzono niklowo-mosiężną monetę 2 dolarową.

Na awersach wszystkich monet znajduje się herb Kiribati, a na rewersach flora i fauna wysp oraz ważne z kulturowego punktu widzenia symbole. Ich projektantem jest rzeźbiarz Michael Hibbit.

Choć na większości wybitego bilonu widnieje rok 1979, to zdarzają się również wyjątki. W 1992 r. Kiribati rozpoczęło emisję jedno- i dwucentówek pokrytych miedzią i stalą oraz pięciocentówek niklowo – stalowych. Ponieważ jednak koszty ich produkcji zaczęły przewyższać wartość pierwotnych stopów, z których je bito postanowiono wstrzymać dalszą produkcję. Monety te miały zastąpić wycofane przez Australię jedno- i dwucentówki, na które na Kiribati wciąż było zapotrzebowanie. Obecnie jednak powoli wychodzą one z użycia.

Większość monet używanych na Kiribati jest bardzo zużytych albo skorodowanych, gdyż gotówka jest główną formą zapłaty na wyspach. Inne możliwości wymiany pieniędzy, poza stolicą, prawie nie istnieją. Z tego powodu często zdarzają się też krótkie niedobory monet. Z drugiej strony Kiribati niezbyt długo emitowało swoje pieniądze i nie uzupełniało ubytków w swoim systemie monetarnym. W gęściej zaludnionych regionach kraju coraz częściej używa się monet australijskich, które są praktyczniejsze i efektywniejsze od miejscowych.


Banknoty

Pierwszymi banknotami na wyspach były australijskie funty szterlingi, które pojawiły się w regionie w 1914 r. Było na krótko przed tym, jak wyspy zyskały status kolonii Wielkiej Brytanii w 1916 r. Australijskie banknoty były głównym środkiem płatniczym do czasu ich decymalizacji w 1966 r.

W 1942 r. za zgodą rządu Wysp Gilberta rozpoczęto emisję lokalnych banknotów. Miejscowe pieniądze miały niezbyt wyszukany wygląd, ale ich wartość była na równi z funtem szterlingiem. W obiegu pojawiły się banknoty o nominałach 1, 2, 5 i 10 szylingów oraz 1 funta. Po wojnie zaprzestano ich dalszej emisji i stopniowo zaczęto wycofywać z obiegu. Z powodu niewielkiej liczby zachowanych egzemplarzy, banknoty te mają dziś dużą wartość kolekcjonerską.

W 1966 r. australijski dolar zastąpił funta i stał się nową oficjalną walutą Wysp Gilberta i Ellice. Początkowo w użyciu znajdowały tylko banknoty o nominałach 1, 2, 5 i 10 dolarów, później wprowadzono jeszcze dwudziesto-, pięćdziesięcio- i studolarówki. W 1975 r. Wyspy Ellice oddzieliły się od kolonii i utworzyły niepodległe państwo Tuvalu. Dwa lata później Wyspy Gilberta uzyskały własny rząd, a 12 lipca 1979 r. oficjalnie ogłosiły niepodległość i przyjęły nazwę Kiribati. Pomimo rozpadu kolonii i powstania nowych państw, w obu krajach nadal w powszechnym użyciu pozostał dolar australijski.


Zobacz też


Linki zewnętrzne


Przypisy

  1. Inflacja według CIA (ang.). [dostęp 13 sierpnia 2013].




Źródło


Informacje na dzień: 10.10.2021 03:28:42 CEST

Źródło: Wikipedia (Autorzy [Historia])    Licencja na tekst: CC-BY-SA-3.0. Twórców i licencje poszczególnych zdjęć i mediów można znaleźć w podpisie lub wyświetlić klikając na zdjęcie.

Zmiany: Elementy wyglądu zostały przeredagowane. Linki specyficzne dla Wikipedii (jak "Redlink", "Edit-Links"), mapy, pola nawigacyjne zostały usunięte. Również niektóre szablony. Ikony zostały zastąpione innymi ikonami lub usunięte. Linki zewnętrzne otrzymały dodatkową ikonę.

Proszę zanotować: Ponieważ dana treść jest automatycznie pobierana z Wikipedii w danym momencie, ręczna weryfikacja nie była i nie jest możliwa. W związku z tym WikiFox.org nie gwarantuje dokładności i aktualności pobranych treści. Jeśli któraś z informacji jest błędna lub ma niedokładne wyświetlanie, prosimy o kontakt: e-mail.
Zobacz też: Nota prawna & Polityka prywatności.